صدا دادن فک یکی از مشکلات شایع در افراد است که ممکن است در هنگام باز و بسته کردن دهان، جویدن غذا، صحبت کردن یا حتی هنگام باز کردن دهان برای سرفه یا یawn مشاهده شود. این مشکل میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود که در ادامه به بررسی آنها پرداختهایم.
علل صدا دادن فک در هنگام باز و بسته شدن
- اختلالات مفصل فکی-گیجگاهی (TMJ)
مفصل فکی-گیجگاهی، که فک پایین را به جمجمه متصل میکند، میتواند دچار اختلالاتی مانند التهاب، آسیب یا تغییر در موقعیت شود. این اختلالات میتوانند باعث بروز صدای تقتق یا کرککردن هنگام باز و بسته کردن دهان شوند.
- آسیب یا فشار زیاد به مفصل فک
برخی افراد به دلایل مختلف مانند فشار زیاد در هنگام جویدن، دندان قروچه یا خوابیدن با فشار بر فک، ممکن است باعث آسیب به مفصل فک خود شوند که این میتواند منجر به صدا دادن فک در هنگام حرکت شود.
- دندان قروچه و فشار دندانها به یکدیگر
این عادت باعث فشرده شدن مفصلها و عضلات فک شده و به مرور زمان منجر به صدا دادن فک در هنگام باز و بسته کردن میشود.
- مشکلات ساختاری فک
اگر فک بالا و پایین به درستی بر روی یکدیگر قرار نگیرند، ممکن است هنگام حرکت فک، صداهایی ایجاد شود. این مشکل میتواند ناشی از عدم توازن در رشد فکها یا مشکلات در دندانها باشد.

چه بیماریهایی بوجود آورنده صدای قولنج فک هستند؟
- اختلال مفصل فکی-گیجگاهی (TMJ disorder)
این اختلال یکی از شایعترین دلایل صدا دادن فک است. مفصل فک دچار التهاب، تغییر موقعیت و اختلال در عملکرد میشود که میتواند منجر به ایجاد صدای کشیدن، تقتق و حتی درد در فک شود.
- دندان قروچه (براکسیسم)
افرادی که به طور غیرارادی دندانهای خود را در شب میفشارند یا در طول روز دندان قروچه میکنند، احتمال بیشتری برای ایجاد صدا در فک خود دارند.
- آرتریت مفصل فکی
این بیماری که به التهاب مفصلها مربوط است، میتواند در مفصل فک نیز رخ دهد و باعث درد و صدا دادن فک شود.
- اختلالات استخوانی یا غضروفی
مشکلات در استخوانهای فک یا غضروف مفصل فکی میتواند باعث ایجاد صدای فک و حتی درد در هنگام حرکت شود.
صدا دادن فک چه علائمی به همراه خود دارد؟
صدای فک ممکن است همراه با علائم دیگری باشد، از جمله:
- درد و حساسیت در ناحیه فک
- سختی یا درد در هنگام باز و بسته کردن دهان
- شعور یا خستگی عضلات فک
- سردردهای مکرر
- آسیب به دندانها یا مشکل در جویدن غذا
- صدای تقتق یا کشیدن هنگام حرکت فک
- درمان برطرف کردن صدای فک
- استفاده از محافظ دندان
در صورتی که دندان قروچه باعث صدا دادن فک شده باشد، استفاده از محافظ دندان در شب میتواند از فشار روی مفصل فک جلوگیری کند و به کاهش صدا کمک کند.
فیزیوتراپی فک
در برخی موارد، فیزیوتراپی میتواند با تقویت عضلات فک و بهبود حرکت مفصلها، به کاهش صدای فک کمک کند.
داروهای ضد التهاب
برای کاهش التهاب در مفصل فک، ممکن است دندانپزشک داروهای ضد التهاب تجویز کند که به کاهش درد و صدا کمک میکند.
اصلاح مشکلات دندانی و فکی
در صورتی که مشکلات دندانی یا فکی باعث صدا دادن فک شوند، ممکن است نیاز به ارتودنسی یا جراحی برای اصلاح موقعیت دندانها و فک باشد.
کاهش استرس
چون استرس میتواند باعث دندان قروچه شود، تکنیکهای کاهش استرس مانند تمرینات تنفسی و مدیتیشن میتواند به کاهش فشار روی فک و از بین بردن صدای فک کمک کند.
در نهایت، اگر از صدای فک خود رنج میبرید، بهتر است به دندانپزشک مراجعه کنید تا علت دقیق آن تشخیص داده شود و درمان مناسب برای شما انجام شود.